Dil Bayramı 75 Yaşında

Dil Bayramı`nın 75. yıl dönümü etkinlikleri, yarın Dolmabahçe Sarayı`nda başlayacak.

Türk Dil Kurumu`ndan (TDK) yapılan yazılı açıklamaya göre, 26 Eylül 1932`de Birinci Türk Dili Kurultayı`nın toplandığı yer olan Dolmabahçe Sarayı, Dil Bayramı`nın 75. yıl dönümü dolayısıyla Cumhurbaşkanı Abdullah Gül`ün himayesinde çeşitli etkinliklere ev sahipliği yapacak.

75. Dil Bayramı`nın açılışı, yarın Cumhurbaşkanı Gül tarafından gerçekleştirilecek. Açılış töreninde, TBMM Başkanı Köksal Toptan, Devlet Bakanı Prof. Dr. Mehmet Aydın, Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay, Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Başkanı Prof. Dr. Sadık Tural ve Türk Dil Kurumu Başkanı Prof. Dr. Şükrü Haluk Akalın da konuşacak.

Açılışın ardından TBMM Başkan Vekili Nevzat Pakdil`in oturum başkanlığını yapacağı “Siyaset Dilinde Türkçe” konulu oturum gerçekleştirilecek. Oturumda, Haluk Koç, Gürcan Dağdaş, Ahmet Tan, Bülent Akarcalı, Ekrem Erdem ve Candaş Tolga Işık konuşmacı olarak yer alacak.

Aynı gün “Sağlık Dilinde Türkçe” konulu oturum yapılacak. Prof. Dr. Erol Göka`nın başkanlığını yapacağı oturumda, Prof. Dr. Utkan Kocatürk, Prof. Dr. Erol Belgin, Prof. Dr. İlter Uzel, Prof. Dr. Ayla Bayık, Prof. Dr. Cengiz Yakıncı ve Mustafa Şerif Onaran konuşmacı olacak.

Dolmabahçe Sarayı`nın bahçesinde aynı akşam TBMM Başkanı Toptan, Devlet Bakanı Aydın, Kültür ve Turizm Bakanı Günay ile devlet erkanı, yazar, şair, sanatçı ve basın-yayın dünyasından seçkin isimlerin bir araya geleceği “75. Yıl Dil Bayramı Özel Programı” TRT`nin katkılarıyla yapılacak.
   
3 gün sürecek etkinliklerin 2`nci günü olan 27 Eylül`de, “Kitle İletişim Araçlarında Türkçe” konusu ele alınacak. RTÜK Başkanı Zahid Akman`ın başkanlığını yapacağı oturumda, TRT Genel Müdür vekili Ali Güney, Anadolu Ajansı Yönetim Kurulu Başkanı ve Genel Müdürü Hilmi Bengi, Hasan Celal Güzel, Hakkı Devrim, Defne Samyeli, Oğuz Haksever ve Tansu Polatkan konuşmacı olacak.

Aynı gün “Sanat Dilinde Türkçe” başlıklı oturumun başkanlığını Doğan Hızlan yapacak. Oturumda Kayahan Açar, Ayşegül Atik, Hülya Koçyiğit, Sezen Cumhur Önal, Timur Selçuk ve Levent Ülgen konuşacak.

“Küreselleşen Dünyada Türkçe” başlıklı oturumda da, Prof. Dr. Şiir Yılmaz`ın başkanlığında, Prof. Dr. Bedriye Saraçoğlu, Prof. Dr. Haydar Çakmak, Prof. Dr. Sacit Ertaş, Doç. Dr. Türel Yılmaz ve Yrd. Doç. Dr. Müslüme Narin konuşmacı olacak.     

Etkinlikler çerçevesinde 28 Eylül Cuma günü de “Dünden Bugüne Türkçe” konulu oturum yapılacak. Başkanlığını Prof. Dr. Hamza Zülfikar`ın yapacağı oturumda, Prof. Dr. Osman Fikri Sertkaya, Prof. Dr. Zeynep Korkmaz, Prof. Dr. İgor Kormuşin ve Prof. Dr. Nurettin Demir konuşacak.
Etkinlikler “Bugünden Yarına Türkçe” başlıklı oturumla sona erecek. Prof. Dr. Recep Toparlı`nın başkanlığını yapacağı oturumda, Prof. Dr. Nizami Hudiyev, Prof. Dr. Gürer Gülsevin, Doç. Dr. Melek Özyetgin ve Doç. Dr. Erdoğan Boz konuşmacı olacak.

 

Denizli’de Tabelada Türkçe Zorunlu Oldu

Denizli Belediye Meclisinde kabul edilen İlan, Reklam ve Tanıtım Yönetmeliği ile her türlü pano, levha, tabela ve afişlerde Türkçe kelime kullanılması zorunluluğu getirildi.

Denizli Belediye Meclisi, temmuz ayı son toplantısında, 31 maddelik İlan Reklam ve Tanıtım Yönetmeliği’ni görüştü.

Görüşmeler sırasında, AKP üyesi ve Denizli Belediye Başkan Yardımcısı Osman Zolan, CHP üyesi Zafer Gönenç ve DYP üyesi Ümit Bahtiyar, Türkçe isim kullanılmasının zorunlu hale getirilmesi için önerge verdi.

Türkçe isimlerle ilgili 24. maddenin görüşülmesi sırasında Gönenç, kültür ve dil erozyonu yaşandığını, hastanelerin “hospital”, lokantaların “restoran” olduğunu belirterek, “Caddeden yürürken gördüğümüz levhaların çoğunda yabancı isim yazılı. Turistik bölgelerde ise Türkçe, İngilizce ve Fransızca kelimeler birbirine karışmış. Ayrıca yabancı kelimeleri de doğru kullanmıyoruz” dedi.

Denizli Belediye Başkanı Nihat Zeybekci de ortaya konulan gerekçelerin hukuka uygun olmasına dikkat edilmesi gerektiğini ifade ederek, “Mümkünse yabancı kelimeler olan tek levha, tabela, pano kalmasın. Dilimize sahip çıkmalıyız. Ama aynı zamanda hoşgörülü de olmalıyız” diye konuştu.

Konuşmaların ardından, 31 maddelik Denizli Belediyesi İlan, Reklam ve Tanıtım Yönetmeliği oybirliğiyle kabul edildi. Yönetmelik, yayınlandığı tarihten itibaren yürürlüğe girecek.

Yasak Getiren Madde

Türkçe ve Türk diline uygun olmayan kelimelerin pano, levha, tabela ve afişlerde yer almasını yasaklayan yönetmeliğin 24/4. maddesinde şöyle deniliyor:

“Tescilli markalar ile oda ve resmi kurumlarca bu yönetmeliğin yürürlüğe giriş tarihine kadar kayıt ve tescil edilmiş ticaret unvanları saklı kalmak üzere, bu yönetmelik kapsamına giren her türlü ilan, reklam ve tanıtım amacıyla konulan pano, levha, tabela, afiş ve benzerlerinde Türk dilinin, Türkçe sözcüklerin kullanılması zorunludur. Türk alfabesindeki 29 harf içinde yer almayan harfler ile Türk dilinin temel kurallarına aykırı yabancı kaynaklı sözcükler kullanılamaz.”

Türkçe tabelâ kararı alan belediyelerin tam listesi:

1. Karaman Belediyesi (12.1994).
2. Sinop Boyabat Belediyesi (09.1995).
3. Manisa Turgutlu Belediyesi (09.1995).
4. Afyon Belediyesi (10.1995).
5. Konya Belediyesi (11.1995).
6. Kırşehir Belediyesi (05.1996).
7. Balıkesir Gönen Belediyesi (06.1996).
8. Kayseri Belediyesi (07.1996).
9. Hatay Karayılan Belediyesi (10.1996).
10. Ankara Keçiören Belediyesi (01.1997).
11. Tokat Niksar Belediyesi (07.1997).
12. Kayseri Kocasinan Belediyesi (06.1999).
13. Tokat Erbaa Belediyesi (07.1999).
14. Yalova Belediyesi (10.2001).
15. Afyon Belediyesi (10.2001).
16. Ankara Beypazarı Belediyesi (08.2002).
17. Bursa Nilüfer Belediyesi (12.2002).
18. Amasya Taşova Belediyesi (02.2003).
19. Karaman Ermenek Belediyesi (06.2003).
20. Burdur Belediyesi (06.2003).
21. Kütayha Hisarcık Belediyesi (06.2003).
22. Malatya Belediyesi (10.2003).
23. Fethiye Belediyesi (06.2004).
24. Eskişehir Belediyesi (10.2005).
25. Çanakkale Belediyesi (10.2005).
26. Uşak Belediyesi (02.2006).
27. Antalya Beldibi Belediyesi (02.2006).
28. Tokat Belediyesi (05.2006).
29. Erzincan Belediyesi (06.2006).
30. Denizli Belediyesi (07.2006).
31. Muğla Ölüdeniz Belediyesi (07.2006).
32. Aydın Belediyesi (10.2006).”

Ticarette de Türkçe Kampanyası

Basın, yayın kuruluşlarının, eğitim kurumlarının, özel sektörün, kamu sektörünün, dernek ve vakıfların, meslek odalarının, belediyelerin ve Türkçeyi seven herkesin Türkçeye sahip çıkacağını biliyoruz.

Ürünlere verilen yabancı isim, o yabancı ülke ve dilin bedavadan reklamını yapar. Dünyada nitelikli Türk ürünlerinin bulunduğu düşüncesinin oluşmasını ve Türk markalarının dünyaya açılmasını engeller. Dünyada tanınan her Türkçe isimli ürün yeni bir Türk ürününe öncülük eder ve tanınmasına yardımcı olur.

Üstelik, siz yabancı bir isimle ürününüzü pazarladığınızda yabancı ülkelerdeki rakiplerinize dolaylı da olsa yardım etmiş olursunuz.

Oysa, Türkçe ile dünyaya açılan şirketler, diğer Türk şirketlerine de dolaylı olarak yarar sağlar, Türk ekonomisinin gelişmesine katkıda bulunur.

Dünyada bir küreselleşme eğilimi olmasına karşın batı ülkeleri her zaman dil konusunda son derece tutucu davranmakta ve küreselleşme yolunda ilerlerken kendi dilleri ile ilgili yasaları çıkartmakta da geri kalmazlar. Söz konusu bu ülkelerin ürünlerine yabancı isimler verilmez. Bu ülkelerin tabelalarında yabancı sözcükleri bulamazsınız. Batı ülkeleri ve vatandaşları kendi dillerine büyük özen gösterirler.

Türkiyede ise son yıllarda büyük bir hızla, Türk olmalarına ve üstelik kanunları ve yasaları çiğnemek pahasına, yabancı ad kullanan işyerlerinin sayısı artıyor.

Yabancı adla ürün pazarlayan ve kullanan şirketler, haksız rekabet etmiş oluyor, ayrıca tüketicilerde yanlış kanılar uyandırarak toplumu bir bakıma yanıltıyorlar.

Türkiye ticarette de dünyada saygın bir yer edinmek istiyorsa öncelikle ürünlerini isimlendirirken Türkçeden yararlanmalı ve onları diğer ülkelere tanıtarak öz güvenini artırmalıdır.

Dünya ekonomisinde yer edinmenin tek yolu budur.

Türk Dil Kurumu 74. Kuruluş Yıl Dönümünü Kutluyor

Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu yüce Atatürk’ün isteği doğrultusunda 12 Temmuz 1932 günü Samih Rifat, Ruşen Eşref, Yakup Kadri ve Celal Sahir tarafından kurulan Türk Dil Kurumu, yetmiş dördüncü kuruluş yıl dönümünü 12 Temmuz 2006 günü bir dizi etkinlikle kutlayacak.

İlk tören 12 Temmuz 2006 Çarşamba günü saat 9.30’da Anıtkabir’de düzenlenecek. TDK yöneticileri, çalışma grubu üyeleri ve çalışanları Anıtkabir’i ziyaret ederek çelenk sunacaklar ve saygı duruşunda bulunacaklar.

Türk Dil Kurumu konferans salonunda 10.30’da başlayacak törenin açış konuşmalarını Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Doç. Dr. Abdüllatif Şener, Atatürk Yüksek Kurumu Başkanı Prof. Dr. Sadık Tural, Türk Dil Kurumu Başkanı Prof. Dr. Şükrü Halûk Akalın yapacaktır. Açış konuşmalarının ardından sanatçı Kenan Işık Türkçe üzerine bir söyleşi yapacaktır.

Türk Dil Kurumunun bütün bilim ve sanat terimlerini tek bir yazılımda toplama çalışması olan Bilim ve Sanat Terimleri Ana Sözlüğü yazılımı da Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Doç. Dr. Abdüllatif Şener tarafından kullanıma açılacaktır. Yazılımda yirmi dört bilim ve sanat dalına ait yaklaşık 23.000 terim yer alıyor. Üretimi tamamlanan ve kullanıma sunulan yazılıma hâlen yürütülmekte olan terim çalışmalarında ve TDK’nin önceki yıllarda yayımladığı bütün terim sözlüklerindeki terimlerin yazılıma aktarılmasıyla yaklaşık 150.000 terimden oluşan sözlük öğretmenlerin, bilim adamlarının, öğrencilerin ve konuya ilgi duyan herkesin temel başvuru kaynağı olacak.

TDK’nin e-devlet kapsamında yürüttüğü e-Türkçe çalışmasının bir parçası olan Bilim ve Sanat Terimleri Ana Sözlüğü ile birlikte dört yıldır kullanımda olan Güncel Türkçe Sözlük, Kişi Adları Sözlüğü ve önümüzdeki yıllarda kullanıma açılacak olan Derleme Sözlüğü, Tarihsel Sözlük, Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü Türkçenin Söz Varlığı Veri Tabanını oluşturuyor. Önümüzdeki yıllarda tamamlanacak olan bütün bu sözlüklerle Türkçenin en büyük sözlüğü 600.000’i aşan söz varlığı ile halkımızın hizmetine sunulacak ve tam metin olarak yayımlanacaktır.

Kuruluş yıl dönümü etkinlikleri, son bir yılda yapılan çalışmaların değerlendirileceği TDK çalışma gruplarının toplantılarıyla sona erecektir.

Herkese açık olarak düzenlenecek etkinlikler http://tdk.org.tr adresinden canlı olarak izlenebilecektir.

 

Uluslararası Türkçe Olimpiyatı

İlki 2003 yılında yapılan ve tüm dünyadan ana dili Türkçe olmayan en alt düzeyden en üst düzeye kadar Türkçe kullananların yetenek ve bilgilerinin sınandığı bir yarışmadır. Katılımcı sayısı ve ülkesi her geçen yıl artmaktadır. 2006 yılında yapılan yarışmaya dünya genelinden 82 ülkeden gelen yarışmacılar katılmışlardır.

http://www.turkceolimpiyadi.com/

Olimpiyat kapsamında yapılan yarışmalar:

TÜRKÇE YARIŞMASI (Okuma-Anlama, Dinleme, Konuşma, Yazma, Dil Bilgisi)
ŞİİR YARIŞMASI
ŞARKI YARIŞMASI
SAHNE OYUNLARI YARIŞMASI
KOMPOZİSYON YARIŞMASI
SUNUM YARIŞMASI
RESİM YARIŞMASI
HİKÂYE YARIŞMASI
ÜLKE TANITIM STANTLARI YARIŞMASI,
bölümlerinden oluşmaktadır. Yarışmalar İstanbul’da düzenlenmektedir.

9-17 Haziran 2006 tarihleri arasında yapılacak 4.Uluslararası Türkçe Olimpiyadının katılımcıları 82 ülkeden müracatın yapıldığı olimpiyada üst düzeyde ilgi duyulması basın ve TDK tarafından da önemsenmektedir.

Türkçe olimpiyatlarının kapsamında gelişen tartışmalarda oldukça önem kazanmıştır. Bu konuda Hakkı Devrim, Mehmet Y. Yılmaz gibi önde gelen gazetecilerin eleştileri öne çıkmaktadır. Bu tartışmalar nedeniyle yarışmaların yapılacağı merkez ismini Türkçeleştirme gereği duymuştur.